Dlaczego z kranu leci woda z piaskiem i drobinami i skąd się one biorą?
Woda z kranu powinna być przejrzysta i bez osadu. Gdy w szklance albo na dnie wanny pojawia się piasek, rdzawe drobinki, czarne okruchy lub białe kryształki, trzeba ustalić, skąd pochodzą. Część przyczyn leży po stronie sieci wodociągowej i mija sama, inne wskazują na zużycie instalacji w budynku. Rodzaj i kolor drobin, a także to, czy pojawiają się w zimnej czy w ciepłej wodzie, wiele mówią o źródle problemu.
Co oznacza kolor i rodzaj drobin
| Co widać w wodzie | Najczęstsze źródło |
|---|---|
| Piasek, drobne ziarenka mineralne | prace na sieci wodociągowej, awaria przyłącza, studnia głębinowa |
| Rdzawe, brązowe drobinki | korozja rur stalowych ocynkowanych lub rur sieci |
| Czarne, gumowate okruchy | rozpadające się uszczelki, wężyki przyłączeniowe, membrany |
| Białe kryształki lub płatki | kamień z bojlera lub podgrzewacza, rozpad rurki zanurzeniowej |
| Zielonkawe drobiny | korozja elementów miedzianych lub mosiężnych |
Jeśli woda jest jednocześnie mętna i brązowa, a problem pojawił się po kilku dniach nieobecności, przyczyną bywa zastój wody w rurach. Ten przypadek omawiamy w tekście o tym, co powoduje brązową wodę po dłuższej nieobecności.
Nie każda drobina w wodzie oznacza zagrożenie dla zdrowia, ale woda z widocznym osadem nie powinna być używana do picia i gotowania, dopóki przyczyna nie zostanie wyjaśniona. W razie wątpliwości można zlecić badanie wody w laboratorium.
Jak ustalić, skąd pochodzą zanieczyszczenia
- Sprawdź zimną i ciepłą wodę osobno. Jeśli drobiny są tylko w ciepłej, źródłem jest najczęściej bojler, podgrzewacz lub instalacja ciepłej wody.
- Sprawdź kilka punktów poboru. Problem w jednym kranie wskazuje na jego wężyki, głowicę lub perlator. Problem we wszystkich na instalację lub wodę dostarczaną z sieci.
- Zapytaj sąsiadów lub sprawdź komunikaty wodociągów. Po pracach na sieci, płukaniu przewodów lub awarii piasek i osad pojawiają się w wielu budynkach naraz.
- Zrób test ze szklanką. Nalej wody do przezroczystego naczynia i odstaw na kilkanaście minut. Ciężki piasek opadnie szybko, lekkie zawiesiny dłużej.
- Obejrzyj filtr wstępny. Jeśli przy wodomierzu jest filtr siatkowy, jego zawartość pokazuje, co przypływa z sieci.
Woda z sieci, studni i własnej instalacji
Po pracach na sieci wodociągowej wystarczy zwykle spuścić wodę z najniższego kranu w budynku przez kilka minut, aż zrobi się czysta. Warto wtedy zdjąć i przepłukać perlatory, bo zatrzymują piasek i zaczynają ograniczać strumień. Gdy sytuacja się powtarza, a wodociągi nie prowadzą prac, warto zgłosić problem dostawcy wody.
W domach zasilanych ze studni piasek pojawia się często po wymianie pompy, przy zbyt wysokiej wydajności pobierania wody albo przy uszkodzonym filtrze studziennym. Pompa zasysa wtedy drobiny z dna i z warstwy wodonośnej. Pomaga obniżenie wydajności, korekta wysokości zawieszenia pompy lub odnowienie studni przez firmę studniarską.
Rdzawe drobinki w budynkach z rurami stalowymi ocynkowanymi to objaw korozji od środka. Rury takie po kilkudziesięciu latach mają zmniejszony przekrój i odpryskujące warstwy rdzy. Filtr złagodzi objawy, ale nie zatrzyma korozji, więc w dłuższej perspektywie potrzebna jest wymiana instalacji.
Czarne okruchy i białe płatki
Czarne, gumowate drobiny to zwykle fragmenty uszczelek, membran zaworów lub wewnętrznej warstwy elastycznych wężyków. Gumowe elementy starzeją się szybciej w wodzie z dużą ilością chloru i w wysokiej temperaturze. Jeśli okruchy pojawiają się tylko w jednym kranie, wymiana wężyków i uszczelek przy tej baterii zwykle rozwiązuje problem.
Białe płatki w ciepłej wodzie to najczęściej kamień odspajający się od ścianek bojlera lub od grzałki. Bywa też, że w starszych podgrzewaczach rozpada się plastikowa rurka zanurzeniowa doprowadzająca zimną wodę na dno zbiornika. Jej fragmenty wyglądają jak białe, kruche płatki i zatykają perlatory w kranach ciepłej wody.
Filtr siatkowy i wkładowy na wejściu
Podstawowym zabezpieczeniem przed piaskiem jest filtr mechaniczny za wodomierzem. Chroni nie tylko kubki i armaturę, ale też zawory, reduktor ciśnienia, pralkę, zmywarkę i podgrzewacz.
- Filtr siatkowy z płukaniem ma wkład ze stali nierdzewnej, który czyści się przez otwarcie zaworu spustowego albo obrót pokrętła. Sprawdza się przy piasku i większych drobinach.
- Filtr wkładowy z wymiennym wkładem sznurkowym lub piankowym zatrzymuje drobniejsze zanieczyszczenia, ale wkład trzeba regularnie wymieniać.
- Połączenie obu stosuje się przy wodzie ze studni: najpierw siatka zatrzymuje piasek, potem wkład drobne zawiesiny.
Zatkany lub uszkodzony filtr sam staje się źródłem kłopotów, o czym piszemy w poradniku jak rozpoznać uszkodzony filtr wstępny. Filtry, wkłady i urządzenia do poprawy jakości wody znajdziesz w kategorii uzdatnianie wody. Wymianę samego wkładu opisujemy w tekście jak wymienić filtr wody bez wzywania hydraulika.
Przy montażu filtra warto przewidzieć zawory odcinające po obu stronach i obejście, które pozwala wymienić wkład bez zakręcania wody w całym domu. Filtr montuje się w miejscu łatwo dostępnym, z miejscem na wiadro pod zaworem spustowym. Częstotliwość czyszczenia zależy od wody: przy studni bywa to nawet co kilka tygodni, przy wodociągu zwykle kilka razy w roku.
Kiedy wezwać hydraulika
Pomoc fachowca jest potrzebna, gdy drobiny pojawiają się stale mimo płukania i działającego filtra, gdy w wodzie są czarne gumowate okruchy z wielu kranów, co może oznaczać rozpad uszczelek w zaworach lub w reduktorze, oraz gdy z kranów ciepłej wody lecą białe płatki, a bojler ma kilkanaście lat. W tym ostatnim przypadku trzeba sprawdzić stan anody i grzałki oraz odmulić zbiornik. Przy rurach stalowych w złym stanie hydraulik oceni, czy wystarczy wymiana odcinków, czy całej instalacji.
Przeczytaj także
Jak sprawdzić, czy woda ze studni nadaje się do picia, i jakie badania zlecić?
Czysta i bez zapachu woda ze studni nie musi być bezpieczna do picia.
Dlaczego woda z kranu jest biała jak mleko i po chwili się klaruje?
Mleczna woda w szklance, która po minucie staje się przejrzysta, wygląda niepokojąco, ale zwykle oznacza…
Dlaczego rura spustowa bulgocze i cofa wodę podczas ulewy?
Bulgotanie w rurze spustowej, woda wybijająca z leja albo wypływająca z czyszczaka przy ziemi to sygnał, że deszczówka…